Blog

เครือข่ายครูเอกชน สงขลา ศึกษากระบวนการ Active Learning / PLC ร่วมสร้างหลักสูตรเยาวชนรักษ์ถิ่นสงขลาเข้าสู่ระบบคุณค่า


สถาบันอาศรมศิลป์ดำเนินการจัดกิจกรรมร่วมกับเครือข่ายสถาบันการศึกษาและโรงเรียนในพื้นที่เมืองเก่าสงขลาได้แก่ โรงเรียนศิริพงศ์ โรงเรียนสงขลามูลนิธิ โรงเรียนหวังดี โรงเรียนจุลสมัย โรงเรียนชัยมงคลวิทย์ โรงเรียนกลับเพชร โรงเรียนเทศบาล 4 โรงเรียนวรพัฒน์ โรงเรียนศรีนครินทร์วิทยานุเคราะห์ โรงเรียนสุทธิรักษ์ โดยมีผู้บริหารและครู มาศึกษากระบวนการจัดการเรียนรู้เข้าสู่ระบบคุณค่าด้วยกระบวนการใฝ่เรียนรู้ Active Learning ที่โรงเรียนรุ่งอรุณ และพัฒนาแผนการสอนและหลักสูตรท้องถิ่นตามบริบทตนเอง โดยสถาบันฯ จะเป็นโค้ชการจัดการเรียนรู้ในพื้นที่ และกระตุ้นให้ ร.ร.ทำ ชุมชนครูมืออาชีพ Professional Learning Community (PLC) หรือ ชุมชนครูผู้เชี่ยวชาญการเรียนรู้ ด้วยตนเอง

เรียนรู้กระบวนการ เช่น การออกแบบการเรียนรู้สู่ระบบคุณค่า Value Oriented Curriculum (VOC) , การเรียนแบบใฝ่รู้ Objective Learning Evaluation (OLE) , การสังเกตการเรียนรู้ห้องเรียนประถมศึกษาชั้นปีที่ 3 หน่วยโครงงานบูรณาการ , ถอดบทเรียน (After Action Review : AAR) , การจัดการเรียนรู้ เขียนบันทึกใคร่ครวญสิ่งที่ได้เรียนรู้ (Reflective Writing) ทดลองปฏิบัติ สร้างโครงสร้างหลักสูตร (Road Map) แผนจัดการเรียนรู้แบบบูรณาการสู่ระบบคุณค่าตามบริบทของแต่ละโรงเรียน ในพื้นที่จังหวัดสงขลา จัดทำแผนการจัดการเรียนรู้เมืองเก่าสงขลาด้วยระบบคุณค่า แล้วมานำเสนอ การจำลองการสอน (Micro Teaching)
โดยเริ่มต้นด้วยกิจกรรมการเยี่ยมชมอย่างสัมผัสและเรียนรู้ สังเกตวิถีชีวิตการเรียนรู้ของนักเรียนระดับประถมศึกษาปีที่ 3 หน่วยโครงงานบูรณาการ โรงเรียนรุ่งอรุณ เรื่องห่วงโซ่อาหาร สังเกตและบันทึกสิ่งทีได้พบเห็นว่า นักเรียนมีการเรียนรู้อะไรบ้างในแต่ละกิจกรรม วิถีการสอนของครูมีลักษณะอย่างไร การปฏิสัมพันธ์ระหว่างครูกับนักเรียนเป็นอย่างไร ตลอดจน ด้านการจัดสภาพแวดล้อมภายในและภายนอกห้องเรียน

คณะครูจากสงขลาต่างประทับใจ เมื่อได้สัมผัสช่วงเวลาของการสังเกตการสะท้อนผลหลังการสอน ระหว่างครูใหญ่กับครูประจำวิชา ที่มีการพูดคุยและให้ความเห็นด้านการสอนกันทันทีอย่างเป็นกัลยาณมิตร ซึ่งเป็นการนิเทศที่เกิดขึ้นโดยไม่ต้องรอเวลาให้เนิ่นนาน
ต่อจากนั้นจึงเป็นการรับฟังการบรรยายความรู้และแลกเปลี่ยนซึ่งกันและกัน โดย คุณครูสกุณี บุญญะบัญชา ครูใหญ่โรงเรียนประถม รุ่งอรุณ เป็นผู้บรรยาย ชี้แนะแนวทางการจัดการเรียนการสอนที่เกิดขึ้น เป็นการเรียนรู้แบบบูรณาการและให้ถึงระบบคุณค่า ยกตัวอย่างการจัดทำแผนการเรียนรู้ ๑๓ สัปดาห์ ที่เปรียบได้ว่าคือ โรดแมป (Road Map) การทำงาน หรือ แผนการสอนรายวัน สำคัญมากโดยครูจะต้องทำร่วมกัน เพื่อให้เห็นภาพชัดเจน เช่น สัปดาห์ที่ 1 เรียนรู้อะไร ? มีกระบวนการอย่างไร ? ใช้สื่อการเรียนรู้อะไร อย่างไรบ้าง


โดยยกตัวอย่างให้เห็นความชัดเจน เรื่องการวางแผนโครงการสอน เมื่อเด็ก ๆ ลงภาคสนาม ว่า ทุกแผนจะต้องทำความเข้าใจถึงระบบคุณค่า ยกตัวอย่างการตั้งขอบเขตเนื้อหา เช่น การเรียนรู้เรื่องป่าชายเลน เด็กลงพื้นที่ภาคสนาม ต้องทำให้เกิดการเรียนรู้ถึงรู้ระบบโซ่อาหาร รู้ เห็น ถึงชีวิต สัตว์ พืช และ อาหาร พบคำตอบด้วยตนเองด้วยการมีการตั้งคำถามจากครูผู้อำนวยการเรียนรู้ เพื่อให้เกิดการแสวงหาคำตอบ เช่น ทำไมแพลงตอนถึงเป็นผู้ผลิต ทำไมต้องมีสิ่งนี้มากินแพลงตอน ใครกินใคร เพราะ อะไร ทำไมถึงเป็นเช่นนั้น (ระดับประถมศึกษาชั้นปีที่ 3)


“เราไม่ทิ้งหัวใจการเรียนรู้ เด็กจะได้ฝึกทั้ง ทักษะ พบความรู้ด้วยการค้นคว้า แสวงหา สัมผัสพื้นที่จริง ได้คิดวิเคราะห์ มีทักษะการทำงานร่วมกันหรือการเรียนรู้แบบร่วมมือ (Co-operative Learning) นั้นเป็นสิ่งสำคัญมากที่หลักสูตรท้องถิ่นรักษ์สงขลา ต้องมี นักเรียน ต้องได้เรียนรู้ในสิ่งที่พื้นที่มี เด็กระบุคุณค่าแท้ที่ชุมชนมีได้ คิดเชื่อมโยงได้ จะทำให้เขา เปลี่ยนจิตเปลี่ยนใจ แสวงหาความรู้ด้วยคนเองและปรับให้เกิดการชำนิชำนาญ”

คุณครูสกุณี บุญญะบัญชา ครูใหญ่โรงเรียนประถมรุ่งอรุณ

 

อีกทั้งยังมีการให้ความกระจ่างชัด ในหัวข้อต่าง ๆ เช่น การประมวลการเรียนรู้และจัดแสดงผลงานอย่างไร ถึงจะเป็น กระบวนการเรียนรู้ แบบ O L E ที่มีหัวใจสำคัญของการประเมินผู้เรียนแบบ “การประเมินเพื่อพัฒนา” ที่เป็นหมุนหมายสำคัญของการพัฒนาผู้เรียนเป็นรายบุคคลได้อย่างประสบความสำเร็จ

ปฏิบัติการจำลองการสอน (Micro Teaching)
สำหรับวันสุดท้ายของการฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการ คณะครูสงขลา ได้เข้าสู่ภาคปฏิบัติ ระดมความคิด จัดทำแผน การจัดการเรียนรู้แบบบูรณาการสู่ระบบคุณค่าตามบริบทของแต่ละโรงเรียน ในพื้นที่ อีกทั้ง แผนการจัดการเรียนรู้เมืองเก่าสงขลาด้วยระบบคุณค่า แล้วมานำเสนอรูปแบบการจำลองการสอน (Micro Teaching) ร่วมกันโดยมี คณาจารย์จากหลักสูตรศึกษาศาสตร์ สถาบันอาศรมศิลป์ ร่วมเป็นโค้ช และให้ความคิดเห็นเพื่อให้เกิดการสร้าง ชุมชนครูมือาชีพ หรือ PLC  (Professional Learning Community)  ระหว่างกันทั้ง 10 โรงเรียน

จำลองการสอน จับกลุ่มคละระหว่างโรงเรียน ช่วยกันคิดสร้างสรรค์ออกมาเป็นกิจกรรมกระบวนการเรียนรู้ โดยมีพื้นที่เมืองเก่าสงขลาเป็นฐานการเรียนรู้ ทั้ง ด้านประวัติศาสตร์ วิถีชีวิต อาชีพ อาหาร การเมือง เศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม การสัญจร รากเหง้าแห่งศิลปวัฒนธรรม ฯลฯ จากนั้นผลัดเป็นนักเรียนและคุณครู ในห้องเรียนจำลอง ซึ่งทำให้คุณครูทุกท่าน ได้สัมผัสบทบาทของตนเอง ย้อนเห็นภาพตัวเองอย่างชัดเจน ล่วงรู้ความรู้สึกนึกคิดของเด็กอีกครั้งผ่านตัวเอง เห็นจุดที่จะต้องพัฒนาเพื่อให้การเรียนรู้ไปให้ถึงคุณค่า โดยที่เด็กเข้าใจอย่างแท้จริง เห็นจุดที่จะต้องพัฒนากระบวนการที่แม่นยำ เห็นภาพชัดผ่านการได้ทดลองปฏิบัติ ทาบประสบการณ์และเนื้อหาคุณค่าแท้ของพื้นที่เมืองเก่าสงขลา กิจกรรมนี้ทำให้ได้กิจกรรมกระบวนการเรียนรู้ออกมาหลากหลายวิธี เกิดความคิดใหม่ ที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้กับห้องเรียนก่อเกิดเป็นหลักสูตรเยาวชนรักษ์ถิ่นสงขลาเข้าสู่ระบบคุณค่าได้อย่างสำเร็จนำไปใช้จริงได้โดยทันที

 

Share on Facebook0Tweet about this on TwitterShare on Google+0Print this page